![]() ![]() ![]() |
|
KÜLTÜR
VE SANAT
|
YÖRESEL KIYAFETLER
GELENEKSEL KADIN GİYİMİ:
Fes yörenin yaygın başlık türüdür. Önüne ipekli yemeni-krep dikilir yada bağlanır. Uçları yandan sallanır. Günlük giyimde her zaman fes kullanılmaz. "Değirmi" denen düz, "hindi" denen renkli ve desenli tülbentler bağlanır. "işlik" denen iç giysileri de ak bezdendir, elde dikilir. Üstte omuzlardan ve belden "kırmalı" üç etek biçiminde "peşli" denen entarileri giyilir. Kollar geniş ve "dilmeli" dir. Peşlerin ikisi öne, birisi arkaya gelir, aradaki "sayvanlı" dır, (astarlı). Kara yünden yada ketenden yapılmış, nakışlı, çevresi oyalı önlükler bağlanır. Ayrıca madeni kemerler, el örmesi yün kuşaklarda kullanılır. Bazı yerlerde kadife atlas üzerine sim işlemeli bindallılar giyilir. Kolların yırtmaçlısı da yırtmaçsızı da geniş ve sarkıktır. Entarilerin tümü yakasız, önden göğüs altına dek düğmelidir. Özel günlerde sırmalı ve işlemeli cepken de giyilir. Kadife üstüne sırmalılara "kadama" denir. Alta bel ve paçaları uçkurlu "tuman" (Şalvar biçimli, bol dikmeli don) giyilir. Paçalar çoraba dek uzanır. Renkli ve desenli çoraplar mevsimine göre ince yada kalın yünden örülür
GELENEKSEL ERKEK GİYSİSİ
Poşu yada "Hindi"bağlanmış fes erkek giyim kuşamında,da yaygın başlık biçimidir.İnce ak ipekten ketenden yakasız düz muzdan düğmeli "işlik" üzerine kolsuz yelek giyilir.Bele şal bağlanır,kalçadan büzgülü " şayak" yada "zıvga" denen pantalon kalın kumaştandır.Ak-kara kırçıl çoraplar nakışlıdır.Tokalı çarık,kulaklı yemeni yüksek ökçeli ve sivri burunlu " iskarpin" yaygın ayakkabı çeşitleridir.
HALKOYUNLARI
1. Erkeklerin oynadığı halaylar
Yöre oyunlarının tüm karakteristik özelliklerini taşıyan asil halaylardır.
Figürlerin zenginliği, hareket kabiliyetinin üstünlüğü, duygu ve düşüncenin
ince estetik bir biçimde, belli bir eda ile icra edilmesi, oynayanı, seyredeni
coşturmaktadır. Erkek halayları; Sivas Halayı, Köy Ağırlaması,
Abdurrahman Halayı, Kızık, Karkın (Garkın) vb.
2. Kızların oynadığı halaylar
Erkek oyunlarına göre daha kolay oyunlardır. Türkülü (çevirmeli), türküsüz
olarak oynanmaktadır. Hareketler daha yumuşaktır. Kız halayları :
Hanımesme, Sarıkız, Yanlama, Karamuk, Madımak, Pınarınbaşı vb.
3. Erkek ve Kızların oynadığı halaylar
Bu halayları hem kızlar hem de erkekler oynamaktadır. Figürlerde ufak tefek
farklılıklar görülmektedir. Genellikle kızlar türkülerini söyleyerek
oynamaktadır. Bu halaylara; Sarıkız, iş halayı, Zara Karahisarı, Sivas
Halayı, Tersbico, Maro vb.
Sivas Yoresinde
Oynanan oyunlar
Sivas Halayı, Köy Ağırlaması, Abdurrahman Halayı, Karahisar, Temurağa,
Harami, Hoş Bilezik, Özenteki, Tamzara, Sarıkız, Karkın Halayı, Kızık
Halayı, Kabak Halayı, Kartal Halayı, Sallangel, , Maro, Yanlama, Tozan Halayı,
Arnavut Halayı,Çekirge Halayı, Hanım Esme, Hayda Bico, Ters Bico, horhon
Bico, Çedene, Çemberim, Karamuk, Madımak, Turnalar, Pınarınbaşı, , Köy iş
Halayı, Karaduman, Seyhani, Nenni Nenni, Dik Oyun, Deveci Emmi, Kol Oyunu,
Meral Halayı, Ellik, Samahlar, Omuz Halayı, Garipler Semahı, Iresvan, Pabuç
Citir, Kafe , Onbaşı Oyunu...

